Welkom bij de Jaren Zeventig - Yesterday Tentoonstelling

Van Bintangs tot Zappa, van Rolling Stones tot Boudewijn de Groot en van Supremes tot Barbara; enkele namen uit de grote hoeveelheid nationale en internationale popsterren die in de tentoonstelling “Yesterday” is te zien. Het zijn foto’s uit de periode 1960 - 1970 van popmuzikanten die op dat moment niet weten dat ze later wereldberoemd zullen worden. De jonge idolen staan wat onwennig op de foto, voorzichtig zoekend naar een eigen stijl. De jaren zestig; popmuziek is in opkomst en popfotografie staat in de kinderschoenen. “Performance” is nog een onbekend begrip.

Golden Earrings 1968 Nico van der Stam /MAI

Van der Stam fotografeert de meeste artiesten in Nederland. Als in 1964 de Beatles hier komen, verblijft hij zelf in Engeland. Reden waarom zij in deze tentoonstelling ontbreken. De Stones echter zijn sterk vertegenwoordigd. Er zijn unieke opnames van hun korte tumultueus verlopen optreden in het Scheveningse Kurhaus (1964) en beelden van een achttienjarige Mick Jagger die tot de hoogtepunten van de tentoonstelling behoren.

Nico van der Stam (Rotterdam 1925 - Amsterdam 2000)

Nico van der Stam was autodidact en allround fotograaf. Hij fotografeerde voor journalistiek, mode, reclame en maakte foto’s voor reisverhalen. Onder zijn foto’s zijn vele portretten van bekende Nederlanders, musici, cabaretiers en acteurs. Naar eigen zeggen werkte hij op intuïtie en “belichtte met z’n ogen”. Na de dood van Nico van der Stam in 2000 is zijn complete archief overgebracht naar het Maria Austria Instituut te Amsterdam (MAI). Totaal gaat het om ruim 300.000 negatieven. Popfoto’s zijn hiervan een belangrijk onderdeel. Deze verschenen in popbladen als Muziek Expres, Twen en Hitweek. Ook fotografeerde Van der Stam voor platenhoezen en werd hij bekend met zijn foto’s voor de populaire Rijam schoolagenda.

In de jaren zestig bestond de popfotografie nog niet als apart genre. Nico van der Stam heeft door zijn werk bijgedragen aan de ontwikkeling van de popfotografie en is de geschiedenis ingegaan als “pionier van de popfotografie”.

Boek

Bij de tentoonstelling verschijnt het fotoboek “Yesterday”

popfoto’s van Nico van der Stam met ruim tweehonderd foto’s.

Tekst: Roel Bentz van den Berg, Sjoerd Kuyper en Thomas Verbogt.

Uitgeverij Voetnoot, Antwerpen.

Verkrijgbaar in de museumwinkel en de boekhandel, prijs 25 euro.

Yesterday activiteiten

Gedurende de gehele tentoonstellingsperiode zijn er diverse activiteiten.

Informatie over openingstijden: www.coda-apeldoorn.nl

--------------------------------------------------------------------------------------------------------

Mode op de dansvloer…

Liepen we er echt zo bij?

De jaren zeventig waren eigenlijk best wel onderhevig aan mode trends die o.a. afhingen van bijvoorbeeld welke soort(en) muziek je hield, of bij welke groep jongeren je het liefst wilde horen. Hield je bijvoorbeeld van soulmuziek, dan liep je op plateauzolen (waar je niet mee uit de voeten kon) en in een (te)krappe zwarte of grijze broek met witte verticale krijtstrepen en wijde pijpen. Het kon voor “de niet soulminnende” ook anders. Gewoon in een spijkerbroek bijvoorbeeld en natuurlijk een onafscheidelijk spijkerjasje. Hield je van de Rolling Stones, dan moest achterop dat jasje het bekende Stones embleem genaaid zijn. Verder maakte je de blits met een broek, rok of jurk met daarop geborduurde bloemen of andere afbeeldingen. Lang haar was (ook bij de jongens) prima, maar moest vooral wel los hangen dus niet in een staart. Met een band of rode zakdoek om je hoofd maakte je het compleet.

Vragen

Heb je een vraag over een jaren 70 onderwerp? Je zoekt bijvoorbeeld een video, een singletje of een compleet seventies interieur? Stel je vraag online in de vragenrubriek

Supremes (1964) Nico van der Stam / MAI

Nico van der Stam (1925 - 2000) is een pionier van popfotografie. De foto’s komen uit de tijd dat het contact tussen fotograaf en popmuzikant nog gemakkelijk is en fotografen niet afhankelijk zijn van vooraf vastgestelde persmomenten. Nico van der Stam fotografeert in de kleedkamer, op het podium en is de eerste fotograaf die de sterren mee naar buiten neemt en de straat gebruikt als decor. Ook maakt hij opnames van de muzikanten in zijn studio. Op de portretfoto’s ontbreekt glamour en kijken de helden van toen ons eerder wat verlegen aan. Zij staan nog aan het begin van hun carrière als Nico van der Stam hen in hun eigen stijl probeert te vereeuwigen.

David Bowie (1970) Nico van der Stam / MAI

De musici die op de foto’s zijn te zien, vertegenwoordigen verschillende muziekstijlen. Muziek die tien jaar daarvoor in Europa nog niet bestond; beat, folkrock van singer-songwriters, hardrock, reggae en soulmuziek. Al deze genres, inclusief het Franse chanson, kunnen in de tentoonstelling worden beluisterd. Een aparte geluidswand biedt plaats aan de “klassiekers” uit de jaren zestig. Zo kan iedereen genieten van zijn favoriete muziek. Pak een koptelefoon en swing mee! Of ga lekker zitten en bekijk de documentaire over het grote Nederlandse Kralingen Popfestival (1970). Geluidsfragmenten, filmbeelden, popbladen, platenhoezen en achtergrondinformatie plaatsen de foto’s in de context van hun tijd. Een unieke Nederlandse culturele periode waarin de jeugdcultuur wortels krijgt en popmuziek de wereld verovert. Een tijdperk dat nog steeds een inspiratiebron vormt voor hedendaagse muziek, mode en andere levensterreinen. Recente geschiedenis die velen zich als de dag van gisteren herinneren, of die zelfs nooit is weggeweest, maar die voor jongere generaties inmiddels onbekend verleden is.

Favoriete Gouwe ouwe

Al vanaf november 2007 is de tentoonstelling erg succesvol en populair bij jong en oud. De ongedwongenheid van toen laat niemand onberoerd. 'Yesterday' maakt nog steeds veel bezoekers erg enthousiast, ook vanuit de scholen is er veel interesse. Wij hopen iedereen ruimschoots de gelegenheid te geven om de tentoonstelling te bezoeken, zo ook de vele toeristen uit binnen- en buitenland. De tentoonstelling toont circa 200 foto's van popfotograaf Nico van der Stam uit de periode 1965 -1975. Boudewijn de Groot, Ike & Tina Turner, The Cats, The Rolling Stones, Janis Joplin, Pink Floyd, ze staan vaak nog aan het begin van hun carrière en kijken je onbevangen en "naturel" aan. Wil je hun muziek horen? Pak een koptelefoon en luister naar je favoriete "gouwe ouwe"! In de studio is de documentaire over het grote Nederlandse Kralingen Popfestival (1970) te bekijken.

Disco really made it…

In de disco was het soms een modeshow van tuinbroeken, baseballshirts, soulbroeken, plateauzolen en spijkerjasjes. Ook de Amerikaanse vlag kwam in de jaren zeventig uitgebreid aan bod. Zo was het zeker hip als er een afbeelding van op je spijkerbroek of jas zat, een kompleet kledingstuk van die vlag was natuurlijk nog beter. Ook de trui of blouse met franje deed het altijd goed, zelfs aan je broek (of rok) mochten die lange draden hangen. Het leek een beetje op een country stijl, kompleet met laarzen, die geel moesten zijn. Verder was een blouse met wijde mouwen ook “in” maar dan wel met overgooier van leer. Als je van Punkmuziek hield had je weer andere dingen aan je hoofd, je haar in de vorm van een hanenkam, in een groen, paars of een ander kleurtje, je kleding vol met scheuren en veiligheidsspelden waarvan 1 door je wang wel gaaf was.